ปัญหาและเฉลยวิชาวินัยบัญญัติ นักธรรมชั้นโท
สอบในสนามหลวง
วันอาทิตย์ ที่ ๑๑ พฤศจิกายน พุทธศักราช ๒๕๕๗
สอบในสนามหลวง
วันอาทิตย์ ที่ ๑๑ พฤศจิกายน พุทธศักราช ๒๕๕๗
,
๑.
พระวินัยแบ่งออกเป็นกี่อย่าง ? อะไรบ้าง ?
ตอบ
แบ่งออกเป็น ๒ อย่าง ฯ คืออาทิพรหมจริยกาสิกขา ๑ อภิสมาจาริกาสิกขา ๑ ฯ
๒.
การผัดหน้า ไล้หน้า ทำหน้า ทรงห้ามและทรงอนุญาตไว้ในกรณีใด ?
ตอบ
ห้ามในกรณีเพื่อสวยงาม อนุญาตในกรณีอาพาธ เช่น เป็นโรคผิวหนัง เป็นต้น ฯ
๓.
ภิกษุเปลือยกายในกรณีต่อไปนี้ ต้องอาบัติอะไรหรือไม่ ?
ก. เปลือยเป็นวัตรอย่างเดียรถีย์
ข. เปลือยทำกิจแก่กัน เช่นไหว้ รับไหว้
ค. เปลือยในเวลาฉัน ในเวลาดื่ม
ง. เปลือยในเรือนไฟ
จ. เปลือยในน้ำ
ตอบ
ก. ต้องอาบัติถุลลัจจัย ข. และ ค. ต้องอาบัติทุกกฏ
ง. และ จ. ไม่ต้องอาบัติ ฯ
๔.
บาตรที่ทรงอนุญาตให้ใช้มีกี่ชนิด และกี่ขนาด ? อะไรบ้าง ?
ตอบ
มี ๒ ชนิด คือบาตรดินเผาและบาตรเหล็ก ฯ
มี ๓ ขนาด คือขนาดเล็ก ขนาดกลาง และขนาดใหญ่ ฯ
๕.
จงให้ความหมายของคำต่อไปนี้ ?
ก. อุปสัมปทาจารย์
ข. อุทเทสาจารย์
ค. สัทธิวิหาริก
ง. อันเตวาสิก
จ. นิสสัยมุตตกะ
ตอบ
ก. อาจารย์ผู้ให้อุปสมบท
ข. อาจารย์ผู้สอนธรรม
ค. ภิกษุผู้พึ่งพิงอุปัชฌาย์
ง. ภิกษุผู้อิงอาศัยอาจารย์
จ. ภิกษุผู้พ้นนิสสัยแล้ว ฯ
๖.
สัตตาหกรณียะ คืออะไร ? มีวิธีปฏิบัติอย่างไร ?
ตอบ
คือการหลีกไปในระหว่างอยู่จำพรรษาด้วยกรณียธุระและกลับมาภายใน ๗ วัน ฯ
ให้ผูกใจว่าจะกลับมาภายใน ๗ วัน ฯ
๗.
ทรงอนุญาตให้สวดปาติโมกข์ย่อเพราะเหตุฉุกเฉิน ๑๐ อย่าง ? จงบอกมาสัก ๕ อย่าง
ตอบ
๑. พระราชาเสด็จมา หยุดเพื่อจะรับเสด็จ
๒. โจรมาปล้น หยุดเพื่อหนีภัย
๓. ไฟไหม้ หยุดเพื่อดับไฟหรือเพื่อป้องกันไฟ
๔. น้ำหลากมา หยุดเพื่อหนีน้ำ สวดกลางแจ้งฝนตก ก็เหมือนกัน
๕. คนมามาก หยุดเพื่อจะรู้เหตุ หรือเพื่อจะได้ทำปฏิสันถาร
๖. ผีเข้าภิกษุ หยุดเพื่อขับผี
๗. สัตว์ร้ายมีเสือเป็นต้น เข้ามาในอาราม หยุดเพื่อไล่สัตว์
๘. งูร้ายเลื้อยเข้ามาในที่ประชุม หยุดเพื่อไล่สัตว์
๙. ภิกษุเกิดอาพาธฉับพลัน อันตรายถึงแก่ชีวิต หยุดเพื่อดูแล
๑๐. มีอันตรายแก่พรหมจรรย์ เช่นมีใครมาเพื่อจับภิกษุรูปใดรูปหนึ่ง (หยุดเพราะความอลหม่านก็ได้) ฯ
๘.
กาลิก ๔ ได้แก่ อะไรบ้าง ? โภชนะ ๕ เภสัช ๕ จัดเป็นกาลิกอะไร ?
ตอบ
ได้แก่ยาวกาลิก ยามกาลิก สัตตาหกาลิก ยาวชีวิก ฯ
โภชนะ ๕ เป็นยาวกาลิก เภสัช ๕ เป็นสัตตาหกาลิก ฯ
๙.
ลักษณะถือวิสาสะที่มาในพระบาลีมีอะไรบ้าง ?
ตอบ
๑. เป็นผู้เคยได้เห็นกันมา
๒. เป็นผู้เคยคบกันมา
๓. ได้พูดกันไว้
๔. ยังมีชีวิตอยู่
๕. รู้ว่าของนั้นเราถือเอาแล้วเขาจักพอใจ ฯ
๑๐.
ภิกษุจะเปลี่ยนไตรครอง พึงปฏิบัติตามลำดับอย่างไรบ้าง ?
ตอบ
ต้องปัจจุธรณ์ คือถอนอธิษฐานผืนเก่าก่อน แล้วทำพินทุและอธิษฐานผืนใหม่ ฯ